[Khoahoc247]: Để nghe giảng một cách hiệu quả


Ở bậc đại học và cao hơn, chúng ta thường có suy nghĩ rằng không cần phải lên lớp nghe giảng, hoặc không cần ghi chép lại bởi tất cả thông tin đều đã có trong sách giáo khoa. Điều này hoàn toàn không đúng. Trong giờ giảng bài, bạn sẽ có cơ hội nghe những ý kiến, những cách giải thích mới mẻ từ thầy cô giáo và các bạn cùng học và có cơ hội để suy nghĩ, tư duy song song với họ. Những ghi chép trên lớp sẽ là cơ sở quý báu để các bạn sử dụng khi ôn tập và tổng kết kiến thức. Vậy, nghe giảng, ghi chép và sử dụng ghi chép thế nào cho hiệu quả nhất? Khoa học 247 mời các bạn tham khảo những kỹ năng để nghe giảng hiệu quả.

1. Sẵng sàng lắng nghe

Để nghe giảng hiệu quả, chúng ta phải có sự chuẩn bị để sẵn sàng lắng nghe. Nếu ngay bây giờ bạn được nghe một bài giảng về lịch sử địa chất vùng Mông Cổ trình độ đại học hoặc hơn, chắc chắn bạn sẽ không thu được nhiều thông tin bởi kiến thức từ bài giảng này bởi chúng quá mới mẻ và bạn chẳng chẳng có khái niệm về những gì được đưa ra trong bài giảng, thậm chí bạn chẳng biết được từ chuyên ngành nào cả. Nhưng nếu bạn đã có cơ hội đọc trước về vấn đề này, khi nghe giảng, bạn sẽ có đủ vốn từ cần thiết để hiểu thầy/cô muốn nói gì, và có những thông tin cơ bản, tổng quát về vấn đề được nếu ra cũng như bạn cũng đã có những ý kiến của riêng mình trước khi nghe giảng. Do đó, bạn sẽ nắm được những kiến thức trong bài giảng một cách dễ dàng.

Như vậy, để có thể sẵn sàng lắng nghe trước mỗi bài giảng, chúng ta cần có sự chuẩn bị như sau:

  • Đọc qua bài giảng trong sách giáo khoa trước khi lên lớp và cố gắng có những ý kiến, nhận định riêng của mình
  • Đọc lại phần bài giảng trước phần này để nhớ lại những kiến thức liền trước của những gì sắp học

2. Suy nghĩ trước khi viết

Mười hai năm học phổ thông trước khi bước vào đại học chắc chắn đã khiến mỗi chúng ta có được khả năng nghe tốt và lão luyện. Nhưng ở bậc đại học và cao hơn, không phải ai cũng biết cách ghi chép. Thay vì ghi đúng những gì thầy/cô đọc như ở bậc phổ thông, chúng ta phải tự suy nghĩ và chọn những gì để ghi chép lại.

Để nắm được bài giảng, không bị việc ghi chép làm gián đoạn việc nghe và cũng không ghi chép quá nhiều, quá thừa, chúng ta phải biết nghe trước khi ghi chép lại. Phần nghe trung bình phải chiếm 90% thời gian còn phần ghi chép chỉ chiếm 10% thời gian.

Nhiều người chăm chăm ghi chép vội vã những dòng chữ nguệch ngoạc để đảm bảo ghi được càng nhiều càng tốt, đảm bảo không bỏ qua chi tiết nào mà thầy cô nhắc đến, như vậy là không biết cách nghe và ghi chép. Ghi chép kiểu này sẽ khiến chúng ta thấy thầy cô giảng bài quá nhanh, lại không biết điểm nào là quan trọng nhất trong bài giảng và phần lớn những gì được “tốc ký” kiểu này chẳng hề có ích gì khi ôn tập và thi cử.

Nhiều người chăm chăm ghi chép vội vã những dòng chữ nguệch ngoạc để đảm bảo ghi được càng nhiều càng tốt, đảm bảo không bỏ qua chi tiết nào mà thầy cô nhắc đến, như vậy là không biết cách nghe và ghi chép

Nhiều người chăm chăm ghi chép vội vã những dòng chữ nguệch ngoạc để đảm bảo ghi được càng nhiều càng tốt, đảm bảo không bỏ qua chi tiết nào mà thầy cô nhắc đến, như vậy là không biết cách nghe và ghi chép

Ngày nay, việc bắt gặp các bạn sinh viên dùng máy ghi âm để ghi lại bài giảng của các thầy cô là không hiếm, nguyên nhân là để các bạn không bị lỡ mất phần bài giảng nào và có thể nghe đi nghe lại nếu cần. Đây là một cách phí phạm thời gian quá lớn, không hợp lý. Ngay trên lớp học, nếu chúng ta lắng nghe một cách hiệu quả và ghi chép một cách thích hợp thì không cần phải nghe đi nghe lại làm gì.

Đề cương giảng dạy của các thầy cô giáo được soạn với mục đích dẫn dắt chúng ta đến vấn đề chính, nêu ra những vấn đề chính kèm theo giải thích, minh họa,… Nếu chúng ta biết nghe một cách tập trung và có chuẩn bị trước, chúng ta sẽ hiểu được bài giảng ngay khi nghe. Khi đó, công việc còn lại là ghi chép lại vào quyển vở của mình những gì mình đã hiểu, nhưng không phải chép lại y chang lời thầy cô nói, mà là diễn đạt lại theo những gì mình hiểu, theo cách của mình.

3. Ghi chép rõ ràng và khoa học

Khi giảng bài, có thể thầy cô sẽ không phân chia bài giảng thành dàn bài rõ ràng mà có thể chỉ liên tục đưa ra thông tin. Bạn phải lắng nghe nội dung bài giảng thật kỹ và dựa vào những yếu tố khác như ngữ điệu khi giảng bài, thầy cô nhấn mạnh điểm nào, lặp lại điểm nào, đặt câu hỏi ở điểm nào,… để tự mình cấu trúc lại những thông tin đó thành những ghi chép có dàn bài rõ ràng sao cho khi nhìn vào những ghi chép này, bạn tìm được đủ thông tin để xây dựng lại nội dung của vấn đề.

Để ghi chú những điểm cần nhấn mạnh, hãy dùng tất cả các cách có thể như: gạch chân, viết màu mực khác, đánh dấu bên ngoài lề vở,… miễn sao bạn thấy thuận tiện nhất và dễ hiểu nhất.

Để ghi chú những điểm cần nhấn mạnh, hãy dùng tất cả các cách có thể như: gạch chân, viết màu mực khác, đánh dấu bên ngoài lề vở,… miễn sao bạn thấy thuận tiện nhất và dễ hiểu nhất

Để ghi chú những điểm cần nhấn mạnh, hãy dùng tất cả các cách có thể như: gạch chân, viết màu mực khác, đánh dấu bên ngoài lề vở,… miễn sao bạn thấy thuận tiện nhất và dễ hiểu nhất

4. Sử dụng những ghi chép trên lớp thế nào

Biết nghe giảng và ghi chép khoa học, đầy đủ là một thuận lợi lớn, nhưng phải biết cách sử dụng những gì ghi chép được một cách hữu ích thì mới đưa đến kết quả cuối cùng là kiến thức và điểm số cao. Có nhiều người nỗ lực ghi chép tỉ mỉ khi nghe giảng nhưng rồi lại chẳng hề sử dụng đến phần ghi chép đó, hoặc chỉ mở ra đọc khi đã sát ngày thi. Như vậy là lãng phí công sức nghe giảng và công sức ghi chép.

Ttrong giờ nghỉ giải lao, hoặc giờ học buổi chiều trên thư viện, hoặc giờ học tại nhà vào ngay tối hôm đó, hãy đọc lại phần bài giảng đã học trong ngày

Ttrong giờ nghỉ giải lao, hoặc giờ học buổi chiều trên thư viện, hoặc giờ học tại nhà vào ngay tối hôm đó, hãy đọc lại phần bài giảng đã học trong ngày

Để sử dụng những phần ghi chep được trên lớp một cách hiệu quả, chúng ta cần thực hiện:

  • Đọc lại ngay sau khi bài giảng kết thúc: trong giờ nghỉ giải lao, hoặc giờ học buổi chiều trên thư viện, hoặc giờ học tại nhà vào ngay tối hôm đó, hãy đọc lại phần bài giảng đã học trong ngày. Lúc này, những kiến thức và bài giảng vẫn còn mới nguyên và sống động trong trí óc chúng ta, chúng ta sẽ dễ dàng nhớ lại bài giảng và so sánh với phần mình đã ghi chép. Có thể chúng ta sẽ bổ sung hoặc sửa lại một vài câu chữ mà khi viết trong giờ học không chính xác do vội vàng hoặc chưa hiểu rõ ý kiến. Sau khi nghe toàn bộ bài giảng, chúng ta sẽ có cái nhìn toàn diện hơn về lượng kiến thức trong bài giảng đó, và rất có thể sẽ điều chỉnh lại một số điểm mà mình đã ghi chép trên lớp. Dù chỉ tốn 5-10 phút để làm việc đọc lại bài này, nhưng nó sẽ giúp chúng ta một lần nữa ghi nhớ bài giảng và hiểu sâu sắc hơn về nội dung.
  • Đọc lại bài giảng trước đó khi chuẩn bị học bài tiếp theo: việc đọc lại nội dung bài giảng hôm trước để chuẩn bị cho bài giảng tiếp theo là rất cần thiết. Nó giúp chúng ta nhớ lại những gì đã học đồng thời khi chúng ta đọc trước nội dung bài giảng sắp tới để chuẩn bị cho giờ học, chúng ta sẽ thấy có sự liền mạch về nội dung, dễ hiểu hơn, dễ nắm bắt hơn. Việc ôn lại bài của giờ học trước này cũng chỉ tốn 5-10 phút nhưng sẽ mang lại nhiều lợi ích cho chúng ta.
  • Có sự ôn tập định kỳ: Các nhà giáo dục học đưa ra kết luận: sinh viên quên khoảng 80% những gì họ đã học trong vòng 2 tuần sau đó nếu không có sự ôn tập. Chính vì vậy, ở các cấp học thấp hơn như tiểu học, trung học, thầy cô giáo luôn luôn giao bài tập về nhà và kiểm tra bài thường xuyên, mục đích là để chúng ta phải ôn đi ôn lại bài đã học. Ở cấp đại học, chỉ có một số môn có bài tập lớn hay tiểu luận (assignment), còn lại rất nhiều môn học mà việc có ôn tập hay không là tùy thuộc ở sinh viên. Hãy ý thức rằng việc ôn tập là trách nhiệm của chúng ta, dù thầy cô giáo không kiểm tra. Việc ôn tập thường xuyên sẽ giúp chúng ta ôn thi hiệu quả hơn rất nhiều ở cuối học kỳ. Nếu môn học không có các bài tập lớn hay tiểu luận định kỳ thì chúng ta hãy tự giao cho mình nhiệm vụ ôn tập khi kết thúc mỗi chương hoặc mỗi phần nội dung lớn trong sách.

Việc đầu tư thời gian, sức lực vào việc học tại bậc đại học khác xa với việc “học gạo” để mong có điểm số cao, mặc dù điểm số cao không có gì xấu và lẽ ra nên là sự đánh giá chính xác nhất về kiến thức chúng ta thu được. Việc học tập, nghiên cứu một cách khoa học, hợp lý giúp chúng ta nắm bắt được nhiều kiến thức nhất trong khả năng của mình. Những kiến thức này sẽ là nền tảng để chúng ta tiếp tục những quá trình học tập nghiên cứu dài hơi hơn, khó khăn hơn trong công việc và cuộc sống sau này. Chúc các bạn thành công với quá trình tự học tập không bao giờ kết thúc của mình.

Theo Lily Trần biên soạn – khoahoc247.com

Link nguồn bài viết: http://khoahoc247.comde-nghe-giang-mot-cach-hieu-qua/

Advertisements

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Đăng xuất / Thay đổi )

Connecting to %s

Up ↑

%d bloggers like this: